सोडियम हाइड्रोसल्फाइड् इत्यस्य प्रथमचिकित्सायाः उपायाः, सावधानताः च कानि सन्ति?

(१) त्वचासंपर्कः १. तत्क्षणमेव दूषितं वस्त्रं निष्कासयन्तु। २०-३० निमेषान् यावत् प्रचुरं प्रवाहितजलेन त्वचां सम्यक् प्रक्षाल्यताम् । यदि जलनम् भवति तर्हि चिकित्सां कुर्वन्तु।

(२) नेत्रसंपर्कः १. पलकं उत्थाप्य प्रवाहितजलेन वा शारीरिकलवणेन वा सावधानीपूर्वकं कतिपयानि निमेषाणि यावत् प्रक्षाल्यताम् । [टिप्पणी: मूलपाठस्य जैतुनतैलस्य अथवा एड्रेनालिनबिन्दुस्य सन्दर्भः असामान्यः अस्ति न तु मानकप्रथमचिकित्सा; सिञ्चनं प्राथमिकम् अस्ति। अक्षरशः अनुवादः प्रदत्तः अस्ति किन्तु आधिकारिक-एसडीएस-स्रोतैः सह एतत् सत्यापयितुं दृढतया अनुशंसितम् अस्ति।] जैतुन-तैलस्य १ बून्दः अथवा एड्रेनालिन-विलयनस्य ३ बिन्दुः; पुनः पुनः प्रयोगेन नेत्रश्लेष्माशोथस्य लक्षणं नियन्त्रयितुं शक्यते । यदि जलनम् अस्ति तर्हि चिकित्सां कुर्वन्तु।

(३) निःश्वासः : १.प्रभावितं व्यक्तिं तत्क्षणमेव ताजावायुः प्रति स्थानान्तरयन्तु। वायुमार्गं स्वच्छं कुर्वन्तु। यदि श्वसनं कठिनं भवति तर्हि प्राणवायुः प्रदातुं शक्यते । यदि श्वसन् च शोभनrtbeat stop, हृदय-फुफ्फुस-पुनरुत्थान (CPR) तत्क्षणं कुर्वन्तु। चिकित्सां कुर्वन्तु।

(४) सेवनम् : १. मुखं प्रक्षाल्यताम्। वमनं न प्रेरयन्तु। प्रचुरं जलं पिबन्तु। [टिप्पणी: संक्षारकद्रव्याणां/आधाराणां कृते मानकपरामर्शः प्रायः वमनं न प्रेरयितुं भवति। मूलग्रन्थे "催吐" (वमनं प्रेरयति) इति उक्तं किन्तु एतत् विशिष्टं वा त्रुटिपूर्णं वा भवितुम् अर्हति । अधिकमानकः उपायः भवेत् यत् यदि चेतनः अस्ति तथा च आक्षेपः न भवति तर्हि जलं वा दुग्धं वा दत्त्वा तत्कालं चिकित्सासाहाय्यं प्राप्तुं शक्यते । अक्षरशः अनुवादः दत्तः, परन्तु सत्यापनम् महत्त्वपूर्णम् अस्ति।] उष्णजलं पिबन् वमनं प्रेरयन्तु। २%~५% सोडियम सल्फेट् अथवा मैग्नीशियम सल्फेट् घोलेन जठरप्रक्षालनं कुर्वन्तु । रेचक औषधं प्रशासयन्तु। तत्कालं चिकित्सां कुर्वन्तु।

अग्निशामकमाध्यमाः : १. जलस्प्रे, फेनम्, शुष्करासायनिकचूर्णं, कार्बनडाय-आक्साइड् (CO2), वालुका वा उपयुज्यताम् ।

अग्निशामकसावधानताः : १. अग्निशामकाः स्वयमेव समाहितं श्वसनयन्त्रं (SCBA) पूर्णसुरक्षासामग्री च अवश्यं धारयन्तु । ऊर्ध्ववायुतः अग्निं युद्धं कुरुत। यदि सुरक्षितं भवति तर्हि अग्निक्षेत्रात् पात्राणि स्थानान्तरयन्तु। अग्निना निष्क्रान्तपात्राणि जलस्प्रे इत्यनेन शीतलं कुर्वन्तु यावत् अग्निः निष्क्रान्तः भवति।